Czym jest Ryczałt i jakie są jego stawki?

Ryczałt ewidencjonowany jest jedną z dostępnych form opodatkowania dochodów (obok opodatkowania według skali, podatku liniowego lub karty podatkowej). Wybierając formę opodatkowania, zainteresowany powinien uwzględnić planowane zyski firmy, obciążenie podatkowe (stawki podatkowe), a także koszty poniesione dla osiągnięcia tych przychodów. Istotna jest również tematyka prowadzonej działalności gospodarczej. Po dokładnej analizie powyższych czynników wybór formy opodatkowania nie powinien sprawić żadnych problemów. Wybór formy opodatkowania dla osoby rozpoczynającej działalność gospodarczą opiera się na złożeniu wniosku CEIDG-1 w dowolnym urzędzie miasta/gminy. O zmianie formy opodatkowania należy poinformować do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu uzyskania pierwszego przychodu, w zgłoszeniu zmiany wpisu CEIDG-1 lub w oświadczeniu do naczelnika urzędu skarbowego.

W przypadku, gdy podatnicy rozpoczynają swoją działalność w trakcie roku, o wyborze formy opodatkowania informujemy do dnia złożenia wniosku o wpis do CEIDG.

UWAGA! Jeśli podatnik spóźni się z tym wyborem, zostanie rozliczony na zasadach ogólnych według skali podatkowej.

Ryczałt ewidencjonowany można stosować w następujących sytuacjach:

• przy uzyskiwaniu przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej (jednoosobowa działalność gospodarcza, spółki cywilne osób fizycznych oraz spółki jawne osób fizycznych),
• przy uzyskiwaniu przychodów przez osoby fizyczne wykonujące wolne zawody, ściśle określony jest wykaz tych zawodów (lekarz, stomatolog, weterynarz, technik dentystyczny, położna, pielęgniarka, tłumacz, nauczyciel świadczący usługi edukacyjne w czasie zajęć),
• przy uzyskiwaniu przychodów z umów najmu, podnajmu, dzierżawy i podobnych osób fizycznych, jeżeli umowy te nie są zawarte w ramach działalności gospodarczej,
• gdy osoby duchowne uzyskują przychody.

Wyłączenia z ryczałtu

Nie wszyscy jednak mogą stosować tę formę opodatkowania. Przepisy przewidują szereg wyłączeń.

Wyłączenia podmiotowe:

• podatnicy rozliczający się w formie karty podatkowej,
• podatnicy czasowo zwolnieni z podatku dochodowego,
• podatnicy, których produkcja jest objęta akcyzą,
• podatnicy, którzy przed wyborem ryczałtu w danym roku podatkowym prowadzili działalność gospodarczą na zasadach ogólnych (samodzielnie lub z małżonkiem)
• podatnicy, którzy będą świadczyć ten sam rodzaj usług, co w ramach stosunku pracy, w którym pozostawali przed rozpoczęciem własnej działalności gospodarczej

Wyłączenia przedmiotowe:

• podatnicy prowadzący apteki,
• podatnicy prowadzący lombardy,
• podatnicy prowadzący kantory wymiany walut,
• podatnicy wykonujący wolne zawody inne niż wymienione w Ustawie,
• podatnicy prowadzący działalność w zakresie handlu częściami samochodowymi,
• podatnicy świadczący usługi wymienione w Załączniku nr 2 do Ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne z dnia 20 listopada 1998 roku,

Dokumentacja

Przy stosowaniu tej formy opodatkowania (ryczałt) podatnik jest zobowiązany prowadzić ewidencję przychodów odrębnie za każdy rok podatkowy. Na jej podstawie ustalana jest kwota podatku należnego do wpłaty na konto urzędu skarbowego, miesięcznie lub kwartalnie (w zależności od tego, jak podatnik określił to w urzędzie skarbowym). Nie ma możliwości obniżenia go o koszty uzyskania przychodu. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych (PPE) obliczany jest na podstawie uzyskanego przychodu pomniejszonego o zapłacone składki ZUS. Podatek należy wpłacić na konto urzędu skarbowego do 20. dnia miesiąca za poprzedni miesiąc/kwartał. Podatnik nie jest zobowiązany do składania deklaracji podatkowej. Sposób prowadzenia wskazanej ewidencji określają przepisy „Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2002 roku w sprawie prowadzenia ewidencji przychodów oraz wykazu środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych". Oprócz ewidencji przychodów, podatnik prowadzi wykaz środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, ewidencję wyposażenia, przechowuje dokumenty nabycia towarów. Jeśli dodatkowo jest czynnym podatnikiem VAT, prowadzi również rejestry sprzedaży/zakupów VAT oraz składa w urzędzie skarbowym deklarację VAT-7. Skrócony algorytm obliczania zryczałtowanego podatku dochodowego:

• przychód – ubezpieczenia społeczne = dochód do opodatkowania
• dochód do opodatkowania × stawka ryczałtu = podatek
• podatek – składka zdrowotna podlegająca odliczeniu (7,75% z 9% podstawy) = podatek należny

W sytuacji, gdy podatnik uzyskuje przychody opodatkowane według kilku stawek, powinien obliczyć procentowy udział tego przychodu w przychodach ogółem i obliczyć w tej kwocie część składki na ubezpieczenie społeczne (część przychodu opodatkowana według danej stawki/przychód ogółem). × 100%; wówczas kwota składki na ubezpieczenie społeczne * obliczony procent udziału = kwota składki przypadająca na daną część przychodu).

Stawki ryczałtu

W zależności od zakresu działalności wysokość ryczałtu jest zróżnicowana:

2% - przychody ze sprzedaży przetworzonych w sposób inny niż przemysłowy produktów roślinnych i zwierzęcych pochodzących z własnej uprawy, hodowli lub chowu,

3% - działalność gastronomiczna i usługowa (handel), hodowla zwierząt, rybołówstwo, przychody ze sprzedaży środków trwałych wchodzących w skład majątku przedsiębiorstwa,

5,5% – działalność budowlana, usługi transportowe, działalność wytwórcza,

8,5% - najem, podnajem, dzierżawa, inne umowy o podobnym charakterze do kwoty stanowiącej równowartość 4000 euro, przychody z działalności usługowej, w tym z działalności gastronomicznej w zakresie przychodów ze sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%, spośród podmiotów punktów 2 i 3 usługi związane z ogrodami botanicznymi, ogrodami zoologicznymi i obiektami przyrody chronionej, prowizja uzyskana na podstawie umowy komisu, prowizja uzyskana na podstawie umowy o kolportaż, prowadzenie przedszkoli, placówek pozaszkolnych przy szkołach podstawowych

17% – usługi zakwaterowania, pośrednictwo w sprzedaży samochodów i ich części, usługi parkingowe, doradztwo w zakresie sprzętu komputerowego, pośrednictwo turystyczne, wynajem samochodów osobowych i innych środków transportu

20% — przychody z wolnych zawodów

Po zakończeniu roku podatkowego, do końca stycznia następnego roku, ryczałt jest rozliczany od przychodów uzyskanych w poprzednim roku w ramach ryczałtu. W tym celu podatnik składa roczne zeznanie podatkowe PIT-28. Jeśli zdecydujesz się płacić ryczałt, nie możesz rozliczać się wspólnie z małżonkiem ani w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci. Przychody z innych źródeł (np. z umowy o pracę) rozliczane są na zasadach ogólnych zgodnie z przepisami ustawy o PIT.

https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00263

Utrata prawa do ryczałtu ewidencjonowanego

Od 1 stycznia 2017 roku przedsiębiorca opłacający ryczałt i przekraczający limit przychodów w wysokości 250 000 euro w ciągu roku traci prawo do ryczałtu od początku następnego roku. Na przykład osoba, która przekroczyła limit w 2017 roku, od 1 stycznia 2018 roku będzie zobowiązana do prowadzenia Księgi przychodów i rozchodów na zasadach ogólnych.